

กิจกรรมระบายสีน้ำ บ้านเด็กเล็ก

(ศ. ๒๕ ก.ย. ๖๙)

มุมหนึ่งของห้องเรียนยามเช้า ที่แสงกำลังสาดส่องลงมายังโต๊ะระบายสีน้ำอย่างพอดี บนโต๊ะมีขวดแก้วที่ใส่แม่สีเหลือง แดง น้ำเงิน ไว้ โดยปริมาณเพียงพอสำหรับเด็กแต่ละคน มีพู่กันขนาดใหญ่ให้เด็กจับได้ถนัดมือเพื่อหลีกเลี่ยงการวาดเป็นรูปทรง ข้างกันมีโหลสำหรับล้างพู่กันและผ้าผืนเล็กสำหรับซับน้ำ การจัดวางสิ่งของบนโต๊ะเอื้อให้เด็กหยิบจับใช้ได้ง่ายด้วยตนเอง


เมื่อช่วงเวลาเล่นอิสระเริ่มต้นขึ้น กิจกรรมระบายสีน้ำก็เริ่มต้นไปพร้อมกัน ดังนั้น จึงมีเด็ก ๆ ที่อยากระบายกับเด็กที่ครูชักชวน

ขั้นตอนแรกเริ่มจากการพาเด็ก ๆ นำกระดาษไปแช่ในน้ำสะอาด รอจนกระดาษอิ่มน้ำทั่วทั้งแผ่น แล้วจึงนำมาวางลงบนแผ่นกระดาน ใช้ฟองน้ำปาดเบา ๆ ให้กระดาษเรียบแนบสนิทไปกับพื้นผิว กระดาษที่เรียบเนียนนี้เอง ที่จะช่วยให้สีเดินทางไปทักทายและผสมผสานกันได้อย่างลื่นไหลไร้สะดุด

เมื่อเด็ก ๆ นั่งประจำที่ ครูจะค่อย ๆ ประคองมือขวาของเด็กและจุ่มพู่กันลงในน้ำสะอาดระบายลงบนฝ่ามือเล็ก ๆ นั้นอย่างนุ่มนวล ก่อนจะพามือของเด็กไปวางทาบบนกระดาษ เพื่อให้ได้ซึมซับและรับรู้ผ่านสัมผัสว่า “การระบายอย่างเบามือ” นั้นรู้สึกอย่างไร จากนั้นครูเริ่มร้องเพลง “สะพานสายรุ้ง” พร้อมกับนำพามือของเด็กจุ่มสีอีกครั้งแล้วลากเป็นเส้นโค้งจากซ้ายสุดไปขวาสุดของกระดาษ การเริ่มต้นเช่นนี้ช่วยสร้างความสมดุลและสงบในใจของเด็ก ๆ ให้พร้อมก่อนลงมือทำ


การระบายสีน้ำอย่างเป็นจังหวะแบบแผน โดยเริ่มจาก : จุ่มสี -> ระบาย -> ล้างพู่กัน -> ซับพู่กัน -> แล้วเริ่มจุ่มสีใหม่ อย่างสม่ำเสมอ ช่วยให้การระบายสีดำเนินไปอย่างลื่นไหล เมื่อครูสังเกตเห็นว่าเด็กเริ่มจับจังหวะได้แล้วจึงค่อย ๆ ละมือออก เพื่อปล่อยให้พื้นที่ตรงหน้าเป็นของเด็กอย่างอิสระ


สำหรับเด็ก ๆ แล้ว การระบายสีน้ำคือ “การหายใจออก” ที่เต็มไปด้วยความสงบและผ่อนคลาย สิ่งที่ครูให้ความสำคัญที่สุดคือธรรมชาติของเด็กแต่ละคนในขณะทำงาน
เด็กสามารถจดจำจังหวะการระบายได้ไหม สีหน้าแววตาเป็นอย่างไร การจับพู่กัน การลงน้ำหนักมือเบาหรือแรงอย่างไร กระดาษเป็นขุยใกล้จะขาดไหม ระบายอยู่ในจุดเดิมจุดเดียวหรือไม่ จดจ่ออยู่กับงานตรงหน้าหรือหันไปมา และสุดท้ายเด็กสามารถบอกได้ด้วยตนเองไหมว่า “หนูทำเสร็จแล้ว”
ความอัศจรรย์ใจของการระบายสีน้ำสำหรับเด็ก ๆ คือ การได้เห็นว่าแต่ละสีกำลังทักทายพูดคุยผสมผสานกันจนเกิดเป็นเฉดสีใหม่ ๆ มากมาย ยิ่งรับกับแสงสว่างจากธรรมชาติด้วยแล้ว แต่ละสีจึงงดงามเด่นชัดขึ้น
การเฝ้ามองเด็ก ๆ ระบายสีน้ำ ช่วยให้ครูรู้จักธรรมชาติของเด็กแต่ละคนมากยิ่งขึ้น ส่วนผลงานที่สำเร็จออกมานั้น เป็นเพียงช่วงเวลาหนึ่งของทำงาน จึงไม่สามารถประเมินหรือตัดสินใด ๆ ได้ เพราะเมื่อกิจกรรมระบายสีน้ำเวียนกลับมาอีกครั้ง เรื่องราวบนกระดาษก็พร้อมจะเกิดขึ้นใหม่ แตกต่างหลากหลายไปตามสภาวะในใจของเด็ก ๆ ณ ขณะนั้น

